|
Osmanlı
İmparatorluğu, Kıbrıs'ta üslenen korsanların Akdeniz'den
geçen gemilere saldırmalarını önlemek ve Katolik
Venediklilerin baskısı altında inleyen Ortodoks
Rumlarına yardım etmek için 1571 yılında, 80 bin şehit
vererek, Kıbrıs'ı fethetmiştir. Kıbrıs'taki Osmanlı
yönetimi, fiilen 307, hukuken 352 yıl sürmüştür.
Bu süre
içinde Kıbrıs, özgürlük dolu bir dönem geçirmiştir.
Katoliklerin kapattığı Ortodoks kiliselerin yeniden
açılarak faaliyete geçmesi sağlanmıştır. Osmanlı, Rum
Başpiskoposları, Rum halkın siyasi temsilcisi olarak
kabul etmiş, şikayetlerini doğrudan Saray'a bildirme
hakkını tanımıştır. Böylece Başpiskoposlar, siyasi bir
güç kazanmışlardır.
Katolik
Venedik döneminde kapatılan ve harabeye dönüşen
Kiliseler ve diğer ibadet yerleri Osmanlı yönetimi
tarafından tamir ettirilmiş ve bakımları yaptırılmıştır.
Bu
özgürlükçü yönetim yapısı Osmanlı'nın gücünü kaybettiği
dönemde tehlikeli sonuçlar doğurmuştur. Kıbrıs Rumları
da, Osmanlı vatandaşı olan diğer pek çok azınlık gibi,
devlete karşı bir tutum içine girmişlerdir. 1821'de
başlayan Yunan isyanını asker, silah ve para göndererek
destekleyen Kıbrıs Rumları, aynı yıl tüm ada Türklerini
katletmeyi öngören bir ayaklanmanın hazırlığına
başlamışlardır.
Osmanlılar dönemi, adada yaşayan Rumlar için ekonomik
açıdan da tam bir refah dönemi olmuştur. Kendilerine
tanınan geniş hoşgörü ile adadaki ticari hayatı ele
geçirmişlerdir.
Osmanlıların hakimiyetine girdikten sonra Kıbrıs'ın
idari yapısı "Kadı"lıklara göre düzenlenmiş ve ada 17
ilçeye ayrılmıştır. Ada yönetimi için oluşturulan
Divan'da Rumlarla birlikte adada yaşayan Maronit ve
Ermenilere de temsil hakkı tanınmıştır. Böylece Kıbrıs
Rumları, ada tarihinde ilk kez yönetiminde söz sahibi
olabilmişlerdir.
Rumlarının eğitimlerinin geliştirilmesi ve vergilerin
Kilise tarafından toplanmasını da kabul eden Osmanlı,
ada Rumlarını iç işlerinde oldukça serbest bırakmış ve
kendi kendilerini yönetme hakkını tanımıştır.
Kıbrıs'ta
pek çok su kemeri, han, kütüphane, cami ve çeşmeler
yaptıran Osmanlı, adayı her yönden imar etmiştir
|