TAŞNAK ERMENİ TERÖR ÖRGÜTÜ

«Ermeni Devrimci Federasyonu» veya Taşnak - Taşnaklar -Ermeni terör örgütü - Taşnak Partisi olarak da anıldı. Komünist-lerin «Ermeni Cumhuriyetini» ele geçirmelerinden sonra A.B.D., Lübnan, İran, Fransa ve Yunanistan da «sürgündeki parti» şeklinde örgütü devam ettirmeye çalıştı. Günümüze kadar çeşitli faaliyetleriyle devam etti, yeni terör döneminin hazırlayıcısı ve özen-diricisi oldu. Terör tim ve grupları oluşturdu.

1. Örgüt yapısı

a. «Büro» - Örgütün en üst organıdır? Örgüt yönetimi Büronun kararları doğrultusunda gerçekleşir. Büro, görünüşte kollektif liderlik şeklindedir. Kaliforniya'dan, Fransa'dan, İran'dan birer, Lübnan'dan beş üyeden oluşur. Üyeler kendi aralarından bi-rini başkan seçerler. Lübnan iç savaşına kadar Büro, Lübnan'daydı. İç savaş sonunda sırasıyla A.B.D.lerine, Yunanistan'a, Fransa' ya taşındı. Bugün tekrar A.B.D.lerinde olduğu sanılmaktadır. «Bü-ro» üyeleri, yönetim esasları, kararları gizlidir. 1985 yılına kadar, İran doğumlu, Yunanistan'da yaşayan, Hrair Marukiyan'ın Büro-nun başkanı olduğu bildirilmektedir.

b. «Merkez Komitesi» - Örgütün üst yönetim organıdır. «Büron ile yerel gruplar ve örgütler arasındaki bağı teşkil eder. Ermenilerin nüfus bakımından önemli oldukları yerlerde kurulur. Lübnan ve Fransa'da birer «Merkez Komitesi» olmasına karşılık, A.B.D.lerinde «Batı Kesimi Merkez Komitesi» - «Doğu Kesimi Merkez Komitesi» adı altında iki komite vardır. Pramide benze-yen bu yapının altında yerel örgütler, organlar yer alır. Bunlar, çeşitli «Ermeni temalarını» taşıyan isimlerle anılırlar. Başlıcala-rı, «Ermeni Gençlik Federasyonu» --. «Gençlik Örgütü» - «Er-kek ve Kız Öğrenciler İzci Örgütü» - «Spor ve Kültür Örgütleri» gibi adlarla kurulmuşlardır.

c. «Merkez Komitesi»ne veya «Merkez Komitelerine» ayrıca propaganda ve yayın; Hukuk; Mall; Askeri; Eğitim ve «Ermeni göçünü denetleme komitesi» adı altında çeşitli hizmet bölüm-leri bağlıdır. Bunlar daha çok bilgi ve teknik hizmet birimleridir:

«Ermeni Devrimci - İhtilâlci - Federasyonu» adı, propaganda etkinlik sağlamak ve özellikle Batı kamuoyunda tepki yaratma-mak amacıyla değiştirilmek istenmiş ve Taşnakların siyasi kolu şeklinde -«Ermeni Ulusal Komitesi»- adını almıştır. Çeşitli propaganda uygulamalarında sanki farklı kuruluşlarmış gibi iki isimde kullanılmaya çalışılmaktadır.

2. Amacı ve hedefleri

Taşnak Ermeni terör, örgütü «Ermeni davasını» (Hay Taht) Sevr anlaşmasında (?) gösterilen, komünist olmayan Ermenistan'ın kurulmasının ve Türkiye'nin Ermenilere karşı işlendiği iddia edilen suçlara karşı tazminat ödemesinin sağlanması anlamında anlamaktadır. Taşnak yayın organlarında bu amaç şu şekilde ele alınmaktadır. «Sevr anlaşması üzerinde durmaya devam edeceğiz. Bu anlaşma davamızın kilometre taşlarından biridir... » Bir başka yazıda da Taşnak amaçları «Ermenilerin kendi vatanlarında yaşama ve , kendilerini yönetme hakkına sahip olmaları»dır, şeklinde özetlenmektedir. Bir başka ve yaygın hale gelmiş amaç ise üç noktada toplanmaktadır. Bunlar, (a) Soy kırımın tanınması (b) Tür-kiye'nin tazminat ödemesi (c) Ermeni topraklarına geri dönüşün gerçekleşmesi şeklinde özetlenmektedir.

3. Stratejileri, tutum ve davranışları

Taşnak Ermeni terör örgütü, görüntüde stratejisini «barışçı yollarla amaçlarının gerçekleştirmesi» şeklinde ortaya koymuştur. Ancak ne süreç içerisindeki tutum ve davranışları ne de yeni Ermeni terör dönemindeki faaliyetleri bu görüntüleri ve davranışları kanıtlamaktadır. Aksine, tam bir terör örgütü olan ve uzun deneyimlerle elde edilen propaganda gücünü tam olarak kullan-ma eğiliminde bulunan bu örgüt, kamuoylarını yanıltmak için çeşitli «barışçı» görüntüler sergilemektedir.

«Ermeni Soy Kırımı Adalet Komandoları» terör grubunu Taşnak örgütü kurdu, da,ha sonra bunun adını «Ermeni Devrimci Ordusun şekline çevirdiler. Bu grubun bütün cinayetleri ve bombalama olayları Taşnak terör örgütünce planlandı ve kararlaştırıldı. Açıklanan tutum ve davranışlar hiçbir zaman Taşnak'ların terör örgütü niteliğini yitirmediğini gösterdi. Ancak, bu terör ör-gütünün ASALA'dan farklı bir yanı ortaya çıktı. ASALA için Türk veya başka ülkelerin vatandaşları terör uygulamalarında veya kat-liamlarda fark etmiyordu. Hedeflerde ayırım yapılmıyordu. Buna karşılık Taşnak Ermeni terör örgütü ve ona bağlı terör grupları hedef olarak yalnız Türkleri, Türk vatandaşlarını, Türk temsilcilerini seçiyorlardı.

1982 yılında Los Angeles'teki Türk Başkonsolosunu öldürdükten sonra Adalet Komandolarının yaptıkları açıklamada «Tek amacımız Türk diplomatları ve Türk kurumlarıdır» deniyordu. «Ermeni Devrimci Ordusu»nun 1983 yılında Lizbon'daki Türkiye Büyükelçiliğine yaptığı saldırıda da aynı durum tekrarlanıyordu. Kısaca, Taşnak Ermeni terör örgütü ile ASALA arasındaki farkı, birinin yalnız Türk hedeflerine yönelmesi, diğerinin ise Türk veya diğer milletler vatandaşlarını terör uygulamasında ayırt etmeme-sidir. Gerçekte ,ise bu tarihi süreç içerisinde de görülen bir du-rumu yansıtıyordu. XIX uncu ve XX inci yüzyılın ilk yirmi yılı içinde, Taşnaklar daha çok Batı yanlısı davranarak Batı ülkele-rindeki kamuoyunu etkilemeye çalışırlarken, Hınçaklar Rusya'ya yöneliyorlardı. Terörün, iki yanı da 1973 -1985 yılları arasında kul-lanılmaya başladı.

Taşnak Ermeni örgütü açıklanan elçilik baskınından sonra genel stratejisini açıklama fırsatı buldu. Bu stratejiye göre: «Bir kurtuluş hareketinin nihai amacına erişmesi için iki aşama vardır...n deniyordu. Bu aşamaları da şu şekilde formüle etmekteydi. «Birincisi destek üsleri sağlamaktır. Buna «İç propaganda» denilir. İkinci aşama ise, dışarıda tanınma yani dünyanın beğenisi-ni kazanmadır. En azından dünya kamuoyunun davaya eğilmesi sağlanmalıdır. Bu ise, bir başka değimle gösteri eylemleri döne-midir...» İşte Taşnaklar için, Ermeni terörü açıklanan stratejinin «gösteri» eylemlerini yansıtıyordu. Cinayetler, bombalamalar, bas-kınlar ve bu arada ölen yaralanan, ezilen insanlar tamamen bir gösteriden ibarettir, sayılıyordu.

Taşnak Ermeni terör örgütünün niteliklerini ve özelliklerini, Taşnak Partisi tarihçisi Varanciyan şu şekilde açıklamaktadır: «Belki de hiçbir ihtilâlci parti, hatta Rusların Nazodovoletz ve İtalyanların Çarbonarileri bile ki bunlar terörist eylemlerde zen-gin deneyimlere sahiptirler ve hiçbir şeyden çekinmezlerdi. Taşnak partisi kadar çılgın türde terörist yetiştirememiştir. Yüzlerce silahşör, bomba ve hançerle intikam için yola çıkmış kişi yarat-mıştır...» incelenen dönemde de aynı çılgın teröristler, Türklere ve Türk kurumlarına karşı yönelmişlerdi.

4. Viyana ve Münih Kongreleri

a. 27 Aralık 1981 tarihinde Viyana'da yapılan 22 inci Taşnak Kongresinde aşağıda özetleri verilen kararlar alındı.

• Partinin amacı, birleşik ve özgür bir Ermenistan'ın kurulmasıdır.
• Diğer Ermeni kuruluşları, siyasi komite aracılığıyla baskı yapılarak Taşnak saflarına çekilmelidir.
• Batılı ülkelerle tam bir yakınlık kurulmalıdır.
• Sovyet Ermenistan'ı ile yakın ilişkilere girilmeli ve Ermeni göçü durdurulmalıdır.

b. 1984 yılı sonunda 15 ülkeden gelen parti temsilcileriyle Münih'te yapılan kongrede ise şu kararlar alınmıştır.

• Ermeni davasının tanıtılması için yeni kampanyalar baş-latılmalıdır.
• Ermeni davasına siyasi çözüm sağlayacak, çeşitli barışçı ve yasal yallar denenmelidir. Örnek olarak (A.B.D.Ieri kongresinde ve Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Komisyonunda girişimlerde bu-lunularak) Ermeni soy kırımınının tanınması sağlanmalıdır.

Bu toplantı sonunda yayınlanan açıklamada ise, «Ermeni halklarının meşru haklarını, Türkiye'nin soy kırımını tanımasıyla sağlanmalı, insani ekonomik ve kültürel kayıpların tazmini ve binlerce yıllık Ermeni vatanının yeniden kurulmasını savunmaya devam edeceğiz...»

Her iki kongre kararları da Taşnak Ermeni terör örgütünün, propaganda araçları olarak kullanılacak temaları belirlemesi ba-kımından ilginçtir.

5. Destek ve ilişkileri

Taşnak Ermeni terör örgütü, desteğini daha ziyade A.B.D.Ie-rinden ve Avrupa devletlerinden almaktadır, ilişkileri ise mümkün olduğu kadar diğer terör örgütleriyle temas etmemek şeklinde bir esasa bağlanmıştır. Adı geçen devletlerin çeşitli teşkilâtlarıyla ilişkileri vardır. Kilise ve Kiliseler Birliği ile «Ermeni lobileri», «Araş-tırma merkezleri» başlıca destek kaynaklarını teşkil etmektedir.

6. Politik gelişmeleri

1. 1970 'lere kadar, Taşnak Ermeni terör örgütünde belirle-nen ve uygulanan politikalarda esas «Sovyet Ermenistan'ının kurtuluşu ve bağımsızlığı» idi. Bu sebeple, Sovyetler Birliği'ne karşı olan düşmanlıklar öncelik kazanıyor, Sovyet Ermenistan'ını tu-tan veya Sovyet Ermenistan'ını destekleyenlere karşı acımasız bir mücadele veriliyordu. New York, Holy Cross Ermeni Kilisesi'nin Başpiskoposunun Noel âyini sırasında bir Taşnak fedaisi tarafından öldürülmesinin nedeni, adı geçenin Sovyet Ermenistan'daki durumu onaylamasıydı.

2. 1970 'lerden sonra, Ermeni Cumhuriyeti lider ve kadrola-rının ölüm ve diğer sebeplerle ortadan kalkması ve dağılması, Üçüncü Dünya kurtuluş hareketlerine Taşnak terör hareketlerinin benzetilmesi gibi sebeplerle politikalarda önemli değişiklikler yapıldı. Artık, düşmanlık Türkiye'ye - Türklere yöneldi. «Faşist Türkiye» asıl düşman oldu, O'nun müttefiki Amerika da düşman ülkeler içerisine katıldı. 1972 de Taşnakların kurduğu ve teşkilât-landırdıkları «Ermeni Soy Kırımı Adaleti Komandoları» terör gru-bu da açıklanan politikalar sonucu olarak harekete geçirildi. Taş-nak ve özellikle bu terör grubunun propaganda organı Aztag Şapatoryag, «Günümüzde kurtuluş mücadelelerinin de son umut ve çıkış yolu olarak terörizmdir» şeklinde «Terörün ilan ediyordu.

3. Lizbon harekâtı, Taşnak Ermeni terör örgütünün bütün propaganda ve çabalarına rağmen tam bir başarısızlık olarak gö-rüldü. Lizbon Türk Elçiliğinin baskınını, terörde bir dönüm nok-tası şeklinde gösteren davranışlarda itibar kazanamadı. Bu olay-dan sonra, «Ermeni soy kırımı adaleti komandoları» terör grubu-nun ismi «Ermeni Devrimci Ordusu» olarak değiştirilmek zorun-da kalındıysa da gene Taşnaklara yeterli etkinlik sağlayamadı, özellikle 1984 tarihinde Taşnak canilerinden Sasunyan'ın tutuk-lanıp, mahkûm edilmesi Taşnak politikasına önemli bir darbe vur-du. Amerika'da doğan Ermenilerin desteğini yitirdi. «Armenian Reporter» gazetesi, Taşnak partisinin Lübnanlı, dışardan gelen Ermenilerin eline geçtiğini, terörizmi desteklemeyen büyük çoğunluk karşısında âciz kaldığını yazıyordu. Terörist kolun zayıflaması, Taşnaklar arasında ve özellikle «Büro» ve «Merkez Komiteleri» üst yönetimleri arasındaki çatışmaları artırdı. Ve örgütün üst yö-netimi ikiye ayrıldı. «Bürn»nun güçlü adamları, Lübnan Merkez Komitesinin temsilcileri, önde gelen yöneticileri Lübnan'da, Beyrut'ta öldürüldüler veya kayboldular. 1985 yılının sonlarına doğ-ru artık bir Taşnak bütünlüğünden söz edilemez oldu. Taşnak terör örgütünün, bu duruma gelmesinde dışardan iki büyük etken rol oynadı bunlardan birincisi Taşnak yöneticilerinin bazı devletlerin gizli servisleriyle ilişkilerinin açıklanması ve bu servislerin Ermeni kiliselerin bir elde toplama çabalarının ortaya çıkmasıydı. İkincisi ise ASALA - Taşnak mücadelesiydi. ASALA, Taşnak yöne-ticileri için «Ermenilerin kanını emen ve kurutan parazitler» diyordu. Taşnak Ermeni terör örgütündeki gelişmeler gerçekte yeni değildir. Her defasında bu çatışmalar, bölünmeler olmuş bir süre sonra yeniden ortaya çıkmışlardır. «Dünya Ermeni Kongrelerinde» Taşnakların ağırlığı her zaman görülmüştür, görülecektir. Po-litika gelişmeleri ise geçici lider çatışmaları şeklinde yorumlanabilir.

7. Yayın Organları

Ermeni terör örgütleri içerisinde propaganda konusunda büyük deneyimleri ve o nispette destekleri bulunan Taşnak Ermeni terör örgütü, çeşitli süreli, süresiz yayınlar, satın alınan radyo programları, özel radyolar TV ve video filmleri gibi haberleşme ve yayın araçlarıyla sürekli olarak amaçlarını, hareketlerini, politikalarını dünya kamuoyuna duyurmak imkânını elde etmişlerdir. Birçok devlet bu bakımdan Taşnaklara özel destekler sağlamışlar ve ilgi göstermişlerdir. Taşnak yayın organları içerisinde en önemlileri A.B.D.lerinde Ermenice yayınlanan «Hayrenik» ve «Asbarez» ile İngilizce yayınlanan «Armenian Weeky»dir.

Bu örgütün, katılanların kısıtlı sayılarına rağmen, Paris, Bükreş, Erivan, Mûnih gibi yerlerde 22 dünya konferansı düzenlemesi önemli bir propaganda, yayma ve yayılma olayıdır.